โทเคน Solana ตัวนี้ปลอดภัยไหม? เช็ก rug pull ก่อนซื้อ

คำตอบสั้น ๆ: โทเคน Solana ถือว่าค่อนข้างปลอดภัยที่จะซื้อ เมื่อสิทธิ์การสร้างโทเคนและสิทธิ์การอายัดถูกเพิกถอนแล้ว เมทาดาทาถูกล็อก สภาพคล่องถูกเผาหรือล็อกตามเวลา และไม่มีกระเป๋าเงินกลุ่มเล็ก ๆ ถืออุปทานส่วนใหญ่ไว้ ทุกข้อเป็นข้อมูลบนเชน คุณจึงตรวจเองได้ก่อนเสี่ยงเงินแม้แต่บาทเดียว

เนื้อหานี้ไม่ใช่คำแนะนำทางการเงิน และการผ่านเช็กลิสต์ไม่ได้ทำให้โทเคนเป็นการลงทุนที่ดี เช็กลิสต์นี้แค่ตัดรูปแบบที่พบบ่อยที่สุดที่โทเคนถูกออกแบบมาให้ชิ่งหนีจากผู้ซื้อ

โทเคนที่คุณจะซื้อ

เพิกถอนสิทธิ์การสร้างโทเคนแล้วหรือยัง?

ไม่

ใช่

เพิกถอนสิทธิ์การอายัดแล้วหรือยัง?

ไม่

ใช่

สภาพคล่องถูกล็อกหรือเผาแล้วหรือยัง?

ไม่

ใช่

ความเสี่ยงต่ำกว่า แต่ยังควรศึกษาข้อมูลด้วยตัวเอง

ความเสี่ยงสูงกว่า ควรระวัง

สิ่งที่ต้องมี

#สิ่งที่ต้องมี

ที่อยู่ Mint ของโทเคน (CA) ซึ่งเป็นสตริงยาว ๆ ที่โปรเจกต์แชร์
explorer ของ Solana เปิดไว้ในอีกแท็บ (Solscan, Solana Explorer หรือเทียบเท่า) เพื่ออ่านค่าต่าง ๆ ของ Mint บนเชน
สแนปช็อตผู้ถือ สำหรับดูการกระจายผู้ถือ การสแกนอ่านข้อมูลอย่างเดียวและไม่แตะสินทรัพย์ในกระเป๋าเงินของคุณเลย
J Map สำหรับดูว่าผู้ถือรายใดเชื่อมโยงกัน และ Wallet Scope สำหรับอ่านกระเป๋าเงินแต่ละใบที่อยู่ในคลัสเตอร์

ทั้งหมดนี้คือการอ่าน ไม่ใช่การลงนาม คุณตรวจสถานะสาธารณะบนเชน จึงไม่ต้องเชื่อมต่อกระเป๋าเงินเพื่อดู explorer สแนปช็อตผู้ถือจะขอให้เชื่อมต่อ แต่การสแกนแค่อ่านเชนและไม่ย้ายอะไรเลย J Map ไม่ขออะไรทั้งสิ้น ส่วน Wallet Scope ขอการเชื่อมต่อเฉพาะชั้นข้อมูล PnL แบบเสียเงิน ซึ่งการเช็ก rug pull ไม่ต้องใช้

เช็ก rug pull ทีละขั้น

#เช็ก-rug-pull-ทีละขั้น

ตรวจสิทธิ์การสร้างโทเคน

เปิด Mint ใน explorer แล้วหา Mint Authority (สิทธิ์การสร้างโทเคน) ถ้าขึ้นว่าเพิกถอนแล้ว, null หรือ “none” แปลว่าอุปทานคงที่และไม่มีใครมินต์เพิ่มได้ ถ้ายังมีที่อยู่กระเป๋าเงินอยู่ กระเป๋าเงินนั้นมินต์โทเคนใหม่ได้ไม่จำกัดเมื่อไรก็ได้ และทำให้ส่วนของคุณเจือจางจนเหลือศูนย์ได้ โทเคนที่อ้างว่าอุปทานคงที่แต่สิทธิ์การสร้างโทเคนยังอยู่ คือสัญญาณอันตรายที่ชัดที่สุดในรายการนี้
ตรวจสิทธิ์การอายัด

ใน Mint เดียวกัน หา Freeze Authority (สิทธิ์การอายัด) ถ้าเพิกถอนแล้ว จะไม่มีบัญชีใดถูกอายัดได้อีก เมื่อคุณซื้อแล้วยอดคงเหลือจะโอนได้อิสระเสมอ ถ้ายังมีกระเป๋าเงินถือสิทธิ์การอายัดอยู่ กระเป๋าเงินนั้นอายัดบัญชีโทเคนของคุณได้ตามใจและล็อกไม่ให้คุณขาย โทเคนชุมชนที่ซื่อตรงส่วนใหญ่ไม่มีเหตุผลต้องเก็บสิทธิ์นี้ไว้ ถ้ายังมีอยู่จึงต้องถามให้ชัด
ยืนยันว่าเมทาดาทาถูกล็อก

ดู Update Authority (สิทธิ์การแก้ไข) ของเมทาดาทา ถ้าเพิกถอนแล้ว ชื่อ สัญลักษณ์ และรูปภาพจะคงที่ถาวร ถ้ายังอยู่ โปรเจกต์เขียนตัวตนของโทเคนใหม่ได้หลังคุณซื้อ เปิดตัวในแบบหนึ่งแล้วแก้เป็นอีกแบบ ตัวตนที่ล็อกแล้วคือสิ่งที่กันการหลอกขายแบบสลับของ อ่านวิธีทำงานของคีย์ทั้งสามได้ที่ สิทธิ์ของโทเคน
ตรวจว่าสภาพคล่องถูกล็อกหรือเผา

โทเคนต้องมีพูลสภาพคล่องถึงจะเทรดได้ คำถามคือทีมถอนเงินออกจากพูลได้หรือไม่ หาตำแหน่ง LP แล้วดูว่าโทเคน LP ถูกเผา (ทำลายทิ้ง พูลจึงถอนออกไม่ได้อีก) หรือถูกล็อกตามเวลา (สัญญา locker ถือไว้จนถึงวันที่กำหนด) ถ้าโทเคน LP อยู่ในกระเป๋าเงินของผู้สร้างเองโดยไม่ได้ล็อก ทีมถอนพูลได้ในธุรกรรมเดียวและทิ้งให้ผู้ถือเหลือแต่โทเคนไร้ค่า นั่นคือ rug pull แบบคลาสสิก สภาพคล่องที่เผาหรือล็อกไว้คือหลักฐานบนเชนว่าทีมถอนพูลไม่ได้ แต่ล็อกตามเวลาก็หมดอายุได้ จึงต้องดูวันปลดล็อกด้วย
อ่านการกระจายผู้ถือ

นำ Mint ไปสแกนใน สแนปช็อตผู้ถือ เครื่องมือจะแสดงรายชื่อผู้ถือเรียงอันดับพร้อมยอดคงเหลือและสัดส่วนอุปทานของแต่ละกระเป๋าเงิน ดูอันดับต้น ๆ ถ้ากระเป๋าเงินหนึ่งหรือสองใบถืออุปทานหมุนเวียนก้อนใหญ่ พวกเขาเทขายจนราคาดิ่งได้ทุกเมื่อ ตัดพูล ที่อยู่สำหรับเผา และที่อยู่ locker ที่รู้จักออกก่อน แล้วค่อยดูว่าส่วนที่เหลือกระจุกตัวแค่ไหน ผู้ถือรายเล็กจำนวนมากที่กระจายกันยาว ๆ ดีกว่าวาฬไม่กี่ตัวที่นั่งทับทุกอย่างไว้

สแกนสแนปช็อตผู้ถือในแอป →
ทำแผนที่ผู้ถือเพื่อดูว่าใครเป็นคนเดียวกันจริง ๆ

ตารางเรียงอันดับมีจุดบอดหนึ่งจุด และเป็นจุดบอดใหญ่ ตารางบอกไม่ได้ว่ากระเป๋าเงินสิบอันดับแรกได้เงินจากที่อยู่เดียวกันทั้งหมด การแบ่งเหรียญไปไว้ในกระเป๋าเงินยี่สิบใบใช้เวลาไม่กี่นาที และทำให้ตารางกระจายผู้ถือดูดีได้ทุกตาราง คนถึงทำกันแบบนี้

วาง Mint เดียวกันลงใน J Map J Map วาดผู้ถือรายใหญ่เป็นวงกลมที่มีขนาดตามสัดส่วนอุปทาน และให้กระเป๋าเงินที่เชื่อมโยงกันเป็นสีเดียวกัน คำว่าเชื่อมโยงหมายถึงประวัติบนเชนจริง คือกระเป๋าใบหนึ่งให้ทุนอีกใบ หรือมีโทเคนหรือสินทรัพย์อื่นโอนระหว่างกัน J Map ไม่เดาจากจังหวะเวลา รูปแบบยอดคงเหลือ หรือชื่อ เลือกความลึกได้สูงสุด 500 ผู้ถืออันดับแรก และอ่านภาพนี้ว่าเป็นแค่กลุ่มอันดับต้น เพราะผู้ถือที่ต่ำกว่าเกณฑ์จะไม่ถูกวาด

เปิด J Map →
เปิดดูกระเป๋าเงินที่แผนที่ชี้

คลัสเตอร์บอกว่าควรดูตรงไหน ไม่ได้บอกว่าคุณเจออะไร คัดลอกที่อยู่จากกลุ่มที่น่าสงสัยแล้วนำไปรันใน Wallet Scope ชั้นข้อมูลฟรีไม่ต้องเชื่อมต่อกระเป๋าเงิน และแสดงแต่ละที่อยู่ในแถวเดียว ได้แก่ ยอด SOL และยอดโทเคน มูลค่าเป็น USD อายุของกระเป๋าเงิน 15 สวอปล่าสุด และป้ายบนเชนเมื่อที่อยู่นั้นเป็นพูล โปรแกรม ที่อยู่สำหรับเผา หรือกระดานเทรด Wallet Scope ยังจัดกลุ่มตามผู้ให้ทุนรายแรก ถ้าแผนที่เชื่อมกระเป๋าเงินผ่านการให้ทุน คุณก็ยืนยันความเชื่อมโยงนั้นได้ที่นี่

ถึงตรงนี้ภาพจะชัดขึ้น กระเป๋าเงินยี่สิบใบที่เกิดในสัปดาห์เดียวกันและสืบกลับไปหาผู้ให้ทุนรายเดียว ควรมองว่าเป็นเจ้าของเดียวกัน ส่วน “คลัสเตอร์” ที่กลายเป็น hot wallet ของกระดานเทรดกับรายการถอนเงินของมัน ไม่ได้มีความหมายอะไรเลย

เปิด Wallet Scope →
ตรวจอายุและประวัติของ Mint

Mint ที่เพิ่งสร้างไม่กี่นาทีและยังไม่มีประวัติการเทรด มีเรื่องที่ไม่รู้มากกว่า Mint ที่เทรดมาหลายสัปดาห์ ของใหม่ไม่ได้แย่เสมอไป แต่ Mint ใหม่เอี่ยมที่มาพร้อมแรงกดดันให้รีบซื้อตอนนี้เป็นรูปแบบที่ควรชะลอดูก่อน ตรวจใน explorer ว่า Mint ถูกสร้างเมื่อไรและธุรกรรมแรก ๆ หน้าตาเป็นอย่างไร

สัญญาณอันตรายแต่ละข้อหมายความว่าอะไร

#สัญญาณอันตรายแต่ละข้อหมายความว่าอะไร

สิ่งที่คุณเห็น	หมายความว่า	ควรกังวลแค่ไหน
สิทธิ์การสร้างโทเคนยังอยู่	อุปทานเพิ่มได้ ทีมพิมพ์เพิ่มและทำให้ส่วนของผู้ถือทุกคนเจือจางได้	สูง ถ้าโทเคนอ้างว่า “อุปทานคงที่” ให้ถือว่าตกทันที
สิทธิ์การอายัดยังอยู่	บัญชีโทเคนของคุณถูกอายัดได้ ทำให้ขายไม่ได้	สูงสำหรับโทเคนชุมชน ถามว่าเก็บไว้ทำไม
สิทธิ์การแก้ไขยังอยู่	ชื่อ สัญลักษณ์ และรูปภาพเปลี่ยนได้หลังเปิดตัว	ปานกลางถึงสูง ตัวตนของโทเคนยังไม่นิ่ง
โทเคน LP อยู่ในกระเป๋าเงินของผู้สร้างและไม่ได้ล็อก	ทีมถอนพูลและ rug ผู้ถือได้ในธุรกรรมเดียว	สูง นี่คือวิธีชิ่งที่พบบ่อยที่สุด
กระเป๋าเงินหนึ่งหรือสองใบถืออุปทานเกือบทั้งหมด	ขายครั้งเดียวก็ทำราคาพังได้ ใครถือเยอะขนาดนั้นก็กำหนดทิศทางราคาได้	สูงถ้าเป็นคนวงใน ต่ำลงถ้าเป็น locker หรือคลังของโปรเจกต์
ผู้ถือรายใหญ่รวมกันเป็นคลัสเตอร์เดียว	กระเป๋าเงินเหล่านั้นเชื่อมโยงกันบนเชน สัดส่วนที่ถือจึงรวมเป็นตำแหน่งเดียว ไม่ใช่หลายตำแหน่ง	สูงเมื่อกระเป๋าเงินที่เชื่อมกันยังใหม่และไม่มีป้ายกำกับ ต่ำเมื่อกลุ่มนั้นเป็นกระดานเทรด
Mint เพิ่งสร้างไม่กี่นาที ไม่มีประวัติ	ยังไม่ผ่านการทดสอบ ไม่มีผลงาน และทิ้งได้ง่าย	ขึ้นกับบริบท ให้ดูคู่กับสัญญาณข้างบน

หมายเหตุและข้อจำกัด

#หมายเหตุและข้อจำกัด

การกระจุกตัวต้องดูบริบท: พูลสภาพคล่อง ที่อยู่สำหรับเผา และสัญญา locker ล้วนแสดงเป็น “ผู้ถือ” รายใหญ่ในทุกสแนปช็อต แต่ไม่ใช่คนวงใน ระบุและกันออกไปก่อนตัดสินว่าผู้ถือจริงกระจุกตัวแค่ไหน ไม่มีเกณฑ์ตายตัวว่าเท่าไรถึงจะมากเกินไป ขึ้นกับอายุและการออกแบบของโทเคน
คลัสเตอร์คือคำถาม ไม่ใช่คำตัดสิน: อ่านป้ายกำกับและอายุใน Wallet Scope ก่อนตัดสินใจ และจำไว้ว่าแผนที่วาดเฉพาะความลึกที่คุณเลือก ผู้ถือรายเล็กจำนวนมากจึงอยู่ใต้เส้นนั้นเสมอ
Mint ที่สะอาดจำเป็น แต่ยังไม่พอ: สิทธิ์ที่เพิกถอนแล้วและสภาพคล่องที่ล็อกไว้ปิดทางชิ่งที่ฝังมากับโทเคน แต่ไม่ได้บอกว่าโปรเจกต์จะทำงานได้จริง ทีมมีตัวตนจริง หรือราคาจะยืนได้ ส่วนที่เหลือต้องศึกษาเอง
เชนคือแหล่งความจริง: เว็บไซต์หรือกลุ่มแชตของโปรเจกต์จะอ้างอะไรก็ได้ explorer และสแนปช็อตผู้ถือแสดงสิ่งที่เป็นจริง ถ้าคำพูดกับเชนไม่ตรงกัน ให้เชื่อเชน

ถ้าอยากเห็นเช็กลิสต์เดียวกันจากมุมผู้เปิดตัว อ่าน ทำโทเคนให้ปลอดภัยจาก rug pull ซึ่งพาเพิกถอนสิทธิ์และล็อกสภาพคล่องจากฝั่งผู้สร้าง เป็นคีย์ชุดเดียวกับใน สิทธิ์ของโทเคน ที่คุณอ่านที่นี่ในฐานะผู้ซื้อ แต่มองจากอีกด้าน

หน้าที่เกี่ยวข้อง

#หน้าที่เกี่ยวข้อง

หรือข้ามการเปิด explorer เอง แล้วอ่านค่าเดียวกันในครั้งเดียว: ดูเครื่องมือในแอป →

J Tools เป็นแบบ non-custodial เราไม่เคยเก็บคีย์ส่วนตัวของกระเป๋าเงินคุณ และไม่เคยขอวลีกู้คืน (seed phrase) ของคุณ ทุกธุรกรรมที่คุณอนุมัติในกระเป๋าเงินที่เชื่อมต่อจะลงนามภายในกระเป๋าเงินนั้น และคีย์ของกระเป๋าเงินนั้นไม่เคยไปถึงเซิร์ฟเวอร์ของเรา เครื่องมือหลายกระเป๋าบางตัวให้คุณวางคีย์ส่วนตัวของ hot wallet ที่ใช้แล้วทิ้งได้ คีย์เหล่านั้นอยู่ในแท็บเบราว์เซอร์ของคุณและลงนามในแท็บนั้น ตัวเพิ่มผู้ถือเป็นเครื่องมือเดียวที่ส่งคีย์ให้ worker ของเรา นั่นคือคีย์ของกระเป๋าเงินตัวกระจายใบใหม่ที่เครื่องมือสร้างขึ้นในแต่ละรอบ และส่งไปแบบเข้ารหัส อย่าวางคีย์ที่ผูกกับเงินที่คุณถือระยะยาว และถ้าหน้าไหนขอวลีกู้คืนของคุณ ให้หยุดและปิดหน้านั้นทันที